Διαβάζετε το άρθρο...
Άρθρα - Απόψεις

Πλημμύρες: κίνδυνος μεγαλύτερος από τους σεισμούς


Πηγή: ΑΜΑΡΥΣΙΑ

Του Νίκου Καρούσου

plimiresΜε έκπληξη διάβασαν οι αναγνώστες της ΑΜΑΡΥΣΙΑΣ στο φύλλο της 14/2/2015, την προαναγγελία του Δημάρχου κ. Πατούλη για την κατασκευή έργων αποχέτευσης ομβρίων υδάτων στη Νέα Λέσβο, ενώ δεν έχει συμπληρωθεί ούτε ένας χρόνος από την ολοκλήρωση του συλλεκτήρα της οδού Παπάγου, που μελετήθηκε για να παραλαμβάνει τα όμβρια νερά της ευρύτερης υψηλής περιοχής. Το ότι το έργο αυτό αποδείχθηκε αναποτελεσματικό για να αντιμετωπίσει τα προβλήματα από τις πλημμύρες του περασμένου Νοεμβρίου, θα έπρεπε να προβληματίσει τους υπεύθυνους, πριν από την εκπόνηση νέων μελετών και τη δημοπράτηση νέων έργων.

Αναρωτήθηκε άραγε κανείς γιατί, παρά την πύκνωση των φρεατίων υδροσυλλογής, ο μεγαλύτερος όγκος των βρόχινων νερών εξακολουθεί να καταλήγει επιφανειακά στην οδό Σαπφούς παράλληλα προς ρέμα και να συγκεντρώνεται τελικά στο γεφυράκι;

Έγινε αντιληπτό από τους αρμόδιους παράγοντες, αυτό που οι διερχόμενοι διαπιστώνουν, ότι κατά τη διάρκεια έντονων βροχοπτώσεων, λόγω των μεγάλων κλίσεων των δρόμων, ο μεγαλύτερος όγκος από τα νερά της βροχής περνάει πάνω τα φρεάτια υδροσυλλογής, αντί να καταλήγει μέσα σ’ αυτά.

Παρατήρησε κανείς ότι κατά τη διάρκεια έντονων βροχοπτώσεων τα φρεάτια υδροσυλλογής, μετά τον καθαρισμό τους, πολύ σύντομα φράσσουν από κλαδιά, σακούλες, σκουπίδια κλπ., με αποτέλεσμα να μην είναι σε θέση να λειτουργούν αποτελεσματικά;

Εξετάστηκε η επάρκεια του υφιστάμενου οχετού της οδού Πεντέλης (το γνωστό γεφυράκι της οδού Πεντέλης), και του κλειστού αγωγού με τον οποίον έχει διευθετηθεί ένα τμήμα του ρέματος μήκους 200,00 μ. περίπου αμέσως παρά κάτω, προς την περιοχή Στούντιο Α; Πότε καθαρίστηκε για τελευταία φορά το τμήμα αυτό από μπάζα, φερτά και άλλα αντικείμενα;

Τέλος, έχουν μελετηθεί οι επιπτώσεις που θα υπάρξουν στις παρακάτω γειτονιές του Δήμου Αμαρουσίου (Κοκκινιάς, Σωρού κλπ.), αλλά και σε άλλους Δήμους χαμηλότερα (Φιλοθέη, Ν. Ιωνία, Ν. Χαλκηδόνα), από τους μεγάλους όγκους των ομβρίων νερών που θα συγκεντρωθούν σε πολύ λίγο χρόνο, από τις ευρύτερες ορεινές περιοχές, σε περίπτωση πολύ έντονης βροχόπτωσης;

Τα πλημμυρικά προβλήματα που τα τελευταία χρόνια παρουσιάζονται όλο και πιο συχνά στο συγκεκριμένο σημείο, αποτελούν ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα λανθασμένων επιλογών και παραλείψεων, που σωρευτικά οδήγησαν στα σημερινά αποτελέσματα. Δυστυχώς, παρόμοια προβλήματα, μικρότερης ή μεγαλύτερης έκτασης, εμφανίζονται σε πολλά σημεία του λεκανοπεδίου της Αθήνας, τα οποία οφείλονται:

1. Στην ένταξη στο σχέδιο πόλης μεγάλων εκτάσεων, κυρίως σε βόρειες και ορεινές περιοχές. Είναι γνωστό ότι η απορροφητικότητα των νερών της βροχής στις αδόμητες περιοχές είναι μεγάλη, ενώ στις περιοχές που είναι ενταγμένες στο σχέδιο πόλης είναι πολύ μικρή έως ελάχιστη, λόγω της πυκνής δόμησης. Οι αριθμοί είναι ενδεικτικοί: μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, οι δομημένες επιφάνειες στην Αθήνα κάλυπταν το 25% του λεκανοπεδίου, ενώ μετά το 1975, το 75% καλύφθηκε από δομημένες επιφάνειες και δρόμους. Σήμερα στην Πρωτεύουσα αντιστοιχούν λιγότερα από 2,5 τ.μ. πρασίνου ανά κάτοικο, όταν στις άλλες ευρωπαϊκές πρωτεύουσες η αναλογία κυμαίνεται από  9-25τ.μ. ανά κάτοικο! Όπως δε εκτιμούν ερευνητές του Πολυτεχνείου, η πλημμυρική παροχή στην Αττική υπερδιπλασιάστηκε από το 1945 έως τα τέλη του 20ού αιώνα, με αποτέλεσμα την όξυνση των πλημμυρικών φαινομένων.

2. Στις μεγάλες πυρκαγιές των τελευταίων ετών, που αποψίλωσαν σημαντικές εκτάσεις στην Πάρνηθα και στην Πεντέλη, οι οποίες απορροφούσαν ένα σημαντικό όγκο από τα νερά των βροχών, ανέκοπταν την ορμητικότητα, και καθυστερούσαν τη ταχεία συσσώρευσή τους προς τις κατοικημένες περιοχές. Όπως προκύπτει από μελέτη του ΙΓΜΕ, πριν από μερικά χρόνια, το 80% των νερών της βροχής το απορροφούσε το έδαφος και μόλις το 20% έπεφτε στην θάλασσα, ενώ σήμερα το ποσοστό αυτό έχει αλλάξει δραματικά.

3. Στην εξαφάνιση των ρεμάτων, είτε με τον εγκιβωτισμό της κοίτης και των πρανών τους με σκυρόδεμα, είτε με το μπάζωμα της κοίτης τους, που σε κάποιες περιπτώσεις φτάνει μέχρι την εξαφάνισή τους. Σε μελέτη του ΕΜΠ αναφέρεται, ότι τα ανοιχτά ρέματα στην περιοχή της Αθήνας το 1945, είχαν μήκος 1.280 χιλιόμετρα, ενώ σήμερα το μήκος τους φτάνει μόλις τα 434 χιλιόμετρα, μειώθηκε δηλαδή σε ποσοστό 66,4%!

4. Στην παντελή απουσία κεντρικού σχεδιασμού και ιεράρχησης των απαραίτητων αντιπλημμυρικών έργων τα οποία επιλέγονται με κριτήριο την εξυπηρέτηση τοπικών, μικροκομματικών ή άλλων συμφερόντων.

 

5. Στην κακότεχνη κατασκευή και χωρίς επίβλεψη των έργων, στον πλημμελή καθαρισμό των ρεμάτων, των αγωγών ομβρίων και των φρεατίων υδροσυλλογής.

Η αντιπλημμυρική προστασία και η κατασκευή των απαραίτητων έργων, είναι ένα πρόβλημα που επιβάλλεται να αντιμετωπισθεί από την πολιτεία με ιδιαίτερη σοβαρότητα. Η περιφέρεια Αττικής που έχει τη θεσμική αρμοδιότητα, πρέπει άμεσα:

1. Να ανασυστήσει, να στελεχώσει και να λειτουργήσει αποτελεσματικά τις Υπηρεσίες της, που από τα τέλη δεκαετίας του ‘90 διαλύθηκαν σταδιακά, από την εφαρμογή των πολιτικών του “εκσυγχρονισμού”.

2. Να ασκήσει τα καθήκοντά της, αναστέλλοντας την εκχώρηση της ανάθεσης μελετών και εκτέλεσης έργων αντιπλημμυρικής προστασίας, προς οποιονδήποτε άλλον φορέα.

3. Να αναστείλει άμεσα την κατασκευή έργων σε ορεινές περιοχές του Λεκανοπεδίου. Εξαίρεση πρέπει να αποτελούν έργα μικρής κλίμακας, για την αντιμετώπιση ειδικών τοπικών προβλημάτων, πάντα μετά από έγκριση και εκχώρηση της σχετικής αρμοδιότητας από την Περιφέρεια.

4. Να εκπονηθεί ένας γενικός στρατηγικός ανασχεδιασμός αντιπλημμυρικής προστασίας της Πρωτεύουσας, με ορίζοντα 20-30 χρόνων, αφού προηγουμένως ελεγχθεί η παροχετευτικότητα των κατασκευασμένων έργων.

5. Να προωθηθούν, κατά προτεραιότητα, έργα αποκατάστασης της επάρκειας των μεγάλων φυσικών αποδεκτών, στα σημεία που υπάρχουν ανεπάρκειες. Δηλαδή του χειμάρρου Ποδονίφτη, όπου απορρέουν κυρίως οι βόρειες και ανατολικές περιοχές του Λεκανοπεδίου, και του χειμάρρου Λιοσίων (ή ρέμα Μιχελή ή ρέμα Εσχατιάς), όπου απορρέουν οι βόρειες και δυτικές περιοχές του Λεκανοπεδίου. Για τον σκοπό αυτό πρέπει να επικαιροποιηθούν άμεσα οι σχετικές μελέτες, λαμβάνοντας υπόψη στις παραδοχές τους, πέραν των άλλων, και την υφιστάμενη κατάσταση από τις εντάξεις στο σχέδιο πόλης νέων περιοχών.

6. Να δημοπρατηθούν νέα έργα, για την άμεση ανακούφιση των προβληματικών περιοχών, αρχίζοντας πάντα την κατασκευή από τις χαμηλές περιοχές προς τις υψηλότερες.

7. Να γίνει άμεσα κατεδάφιση των αυθαίρετων κτισμάτων ή τυχόν άλλων κατασκευών, όπου δημιουργούνται προβλήματα στην ομαλή απορροή των πλημμυρικών παροχών.

8. Να γίνει οριοθέτηση των ρεμάτων που έχουν απομείνει, αστυνόμευση προς αποφυγή ρήψης μπαζών και να γίνεται τακτικός καθαρισμός της κοίτης των ρεμάτων, των αγωγών ομβρίων και των φρεατίων υδροσυλλογής.

Είναι εντυπωσιακό, πως πολύ συχνά εμφανίζονται έντονα πλημμυρικά φαινόμενα και σε άλλες πόλεις της χώρας, που δεν έχουν την ιδιαιτερότητα του Λεκανοπεδίου της Αθήνας, με εξίσου τραγικά αποτελέσματα. Αποδεικνύεται δυστυχώς, πως η απερίσκεπτη παραβίαση της φύσης έχει, αργά ή γρήγορα, καταστροφικές συνέπειες.

Κάτι που δεν είναι ευρύτερα γνωστό, είναι πως οι απώλειες σε ανθρώπινα θύματα και οι καταστροφές από τις πλημμύρες, ξεπερνούν κατά πολύ σε παγκόσμια κλίμακα αυτές των σεισμών. Γι αυτό είναι σημαντικό να αντιληφθούν οι αρμόδιοι φορείς που αναλαμβάνουν πρωτοβουλίες στον τομέα αυτόν, ότι οι  πρωτοβουλίες αυτές ενδέχεται να προκαλέσουν μεγαλύτερες βλάβες, από τα οφέλη που τελικά θα προσφέρουν, αν δεν εντάσσονται σε ένα γενικό στρατηγικό σχεδιασμό και μια γενικότερη πολιτική.

Πρέπει τέλος να επισημανθεί ιδιαιτέρως, πως η αντιπλημμυρική προστασία της Πρωτεύουσας, για να ολοκληρωθεί συνολικά, απαιτεί βάθος χρόνου. Τα αντιπλημμυρικά έργα απαιτούν τεράστια κονδύλια, δεν είναι ανταποδοτικά και δεν αποφέρουν πολιτικό όφελος. Οι πολίτες ενθυμούνται την έλλειψή τους, μόνον όταν υπάρξουν καταστροφές, και θεωρούν δεδομένη την προστασία τους από την πολιτεία, η οποία πολλές φορές κάτω από την πίεση των ιδίων, εντάσσει περιοχές στο σχέδιο, χωρίς να έχει προηγουμένως εξασφαλίσει τις απαραίτητες υποδομές.

 

Νίκος Καρούσος

Πολιτικός μηχανικός – Διευθυντής ΕΥΔΑΠ

Advertisements

Συζήτηση

Δεν υπάρχουν σχόλια.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Follow ΣΥΡΙΖΑ | ΕΥΔΑΠ on WordPress.com

Δώστε το email σας για να παρακολουθείτε τις καταχωρήσεις στο site

Μαζί με 1.548 ακόμα followers

ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΑ

  • 92,963 hits

ΕΤΙΚΕΤΕΣ

2ο Συνέδριο ΣΥΡΙΖΑ : Δημήτρης Στρατούλης eurogroup Kινητοποιήσεις SOSτε το νερό ΑΥΓΗ Αλέξης Τσίπρας Αναδρανιστάκης Ανακοίνωση Ανανδρανιστάκης Ανοιχτή Πόλη Απεργία Βίτσας Βενιζέλος Βουλή Βούλτεψη ΓΣΕΕ Γαβριήλ Σακελλαρίδης Γεωργιάδης Γιάννης Δραγασάκης ΔΕΗ ΔΕΘ ΔΕΚΟ Δίκτυο Συνδικαλιστών ΣΥΡΙΖΑ Δημοψήφισμα Δημόσια Περιουσία Δύναμη Ζωής ΕΛΒΟ ΕΛΠΕ ΕΛΤΑ ΕΡΤ ΕΥΑΘ ΕΥΔΑΠ Εργασιακές σχέσεις Θανάσης Καρτερός Ιδιωτικοποιήσεις ΚΚΕ Κατρούγκαλος Κρατική καταστολή ΜΜΕ ΜΜΕ, κανάλια, ειδήσεις Μανώλης Γλέζος Ν.Χουντής ΝΔ Νάσος Ηλιόπουλος ΟΜΕ-ΕΥΔΑΠ ΠΑΣΟΚ Παραγωγική Ανασυγκρότηση Προϋπολογισμός Ρένα Δούρου ΣΕΚΕΣ ΣΕΠΕ ΣΥΡΙΖΑ ΣΥΡΙΖΑ-ΕΚΜ ΣΥΡΙΖΑ ΕΥΔΑΠ Σαμαράς ΣτΕ Στέλιος Σταυρίδης Στουρνάρας Στρατούλης Συλλογικές Συμβάσεις ΤΑΙΠΕΔ Χρυσή Αυγή άρθρα ασφαλιστικό διαπλοκή εκδήλωση επιστράτευση ιδιωτικοποίηση καθαρίστριες κυβέρνηση λεηλασία νερό συνδικάτα τράπεζες
Αρέσει σε %d bloggers: